Archives

થૈ ગયો-લલિત ત્રિવેદી

મૂર્તિ ઘડતાં ઘડતાં છેવટ મિટ્ટી જેવો થૈ ગયો,

આદિ માનવની ગુફાની લિપિ જેવો થૈ ગયો !

 

માળી પરફ્યુમથી છલકતી શીશી જેવો થૈ ગયો,

ને બગીચો રોડ પરની બીડી જેવો થૈ ગયો !

 

અવતરી કાગળ ઉપર આષાઢની રમણીયતા,

જીવ કાલિદાસની લેખિની જેવો થૈ ગયો !

 

દરિયાથી ઝરણા તરફ…પર્વત લગી…આરોહણે…

શાહીનો ખડિયો શિશુની લીટી જેવો થૈ ગયો !

 

એક દિ’ સાચી ગઝલ લખવાની પ્રક્રિયામાં હું,

ઈવ ને આદમની રસબસ કીકી જેવો થૈ ગયો !

 

કોઈ ટહુકો માળાનું અજવાળું લૈ આવ્યો નહીં,

સૂર્ય પણ તારીખિયાની તિથિ જેવો થૈ ગયો !

 

આશ્રમે ગ્યો’તો…ને અડક્યો દોરો ખાદીનો જરા,

એક ક્ષણ હું રેંટિયાની ગતિ જેવો થૈ ગયો !

 

( લલિત ત્રિવેદી )

કૂંણા ઢાળમાં-સ્નેહલ જોષી

ગાલના ખાડાના કૂંણા ઢાળમાં,

હું પરોવાયો છું તારા વાળમાં !

 

મેં સરોવરને નથી જોયું કદિ’

જીવ અટવાયો છે એની પાળમાં.

 

કેમ હાંફે છે કબૂતર શ્વાસનાં ?

એ હજી આવ્યા છે ક્યાં પરસાળમાં ?!

 

અશ્રુઓની ધારથી ન્હાયો છું હું,

તું નવો કૂવો કપાળે ગાળ મા.

 

મોર જે છાતીમાં છુંદાવ્યો હતો,

એ હવે ઊડી ગયો ભૂતકાળમાં !

 

( સ્નેહલ જોષી )

સ્વપ્ન, ઈચ્છાઓ-દિનેશ ડોંગરે “નાદાન”

સ્વપ્ન, ઈચ્છાઓ, અપેક્ષા, ધારણામાં,

આપણું હોવાપણું બસ આપણામાં.

 

આંખમાં આંજી પ્રતીક્ષા હું ઊભો છું,

સાંજ ઢળતી જાય છે એકલપણામાં.

 

આ હયાતીની હકીકત એટલી છે,

ઝાંખરાનું રાખ થવું તાપણામાં.

 

જન્મ-મૃત્યુ બેઉને ક્યાં આવરણ છે ?

જીવતર તો પણ વીતે છે ખાંપણામાં.

 

માત-પિતાને મૂકી ઘરડાઘરોમાં,

દીકરા જીવે પછી ખાલીપણામાં.

 

આપને સમજાવવું અઘરું નથી કૈં,

આપ સમજી જાવ છો થોડાઘણામાં.

 

એક દ્વિધા ચાલે છે નિરંતર,

એટલે “નાદાન” ઊભા બારણામાં.

 

( દિનેશ ડોંગરે “નાદાન” )

હોય છે હા હોય છે !-દિવ્યા સોની “દિવ્યતા“

હોય છે હા હોય છે !
આવા પણ માણસો હોય છે
તમે બે- બે ની ચાર કરો
એ ત્રીજા પર મરતા હોય છે !
હોય છે હા હોય છે
આવા પણ ફાનસો હોય છે
આ દુનિયાને ઝગમગ  કરવા
ખુદ અંદરથી બળતા હોય છે.
હોય છે હા, હોય છે
આવા પણ ચાહકો હોય છે
ચુપચાપ રહે ભલે જગ સામે
એ સ્વપ્નોમાં મળતા હોય છે !
હોય છે હા હોય છે
આવા પણ બાળકો હોય છે
એમની કાલી ઘેલી સાચી વાતોથી
એ આખા ઘરને ઘડતા હોય છે.
હોય છે હા હોય છે
આવા પણ તારકો હોય  છે
જીવનની પ્રશ્ન સુનામીના
એ જવાબો વળતા હોય છે !
( દિવ્યા સોની “દિવ્યતા“ )

મારા સાયબા-પ્રીતમ લખલાણી

ભીતરની બારી તું ખોલ મારા સાયબા,
મનની તે વાત આજ બોલ મારા સાયબા.

ઝીણું ઝરમરતું આજ વરસે છે આભ,
તું અમથી તે છત્રી ના ખોલ મારા સાયબા.

ગમતાનો ઊડે અહીં ચોમેર ગુલાલ,
સંગ ઉમંગનો તું વગાડ ઢોલ મારા સાયબા.

ખુદને ખુદાથી થશે મબલખ કઈ વાતો,
એકાંતિ હિલ્લોળે ડોલ મારા સાયબા.

લીલી ડાળે ગૂંજે ભીનો ટહુકો પ્રીતમ,
ફૂલ પંખીનો કર ના તું તોલ મારા સાયબા.

( પ્રીતમ લખલાણી )

પતંગિયાં-પ્રદીપ સંઘવી

(૧)
વહેલી સવારે
સ્ક્વોશ રમવા ગયો.
હજુ સાથી આવ્યા નથી.
લાઈટ કરી.
ખંડની દીવાલ પર ઊંઘે છે
ત્રણ પતંગિયાં.

પાછલું ચોમાસું-
વનમાં ફાટી હાલ્યાં છે
ઘાસ-છોડ.
ફૂલો લહેરાય છે,
સુગંધ ઊઠે છે,
કેડી ડૂબે છે,
પતંગિયાં ઊડે છે.

હળવેકથી પકડી
બગીચામાં છોડી દઉં છું.
આંગળીઓ પર રહી જાય છે
રંગીન રજ-
પતંગિયાંની.
ફૂલોની,
પવનની,
વર્ષાની,
વસંતની.

(૨)
વનની કેડી ઢંકાઈ ગઈ
ઘાસથી.
પગ મૂક્યો ઘાસમાં
ફરરરર ઊડ્યાં પતંગિયાં,
ઝીણાં, નખ જેવડાં.
પળમાં બેસી ગયાં,
અલોપ !
પગ ઉપાડું તો
ઊડી જાય.
ન ઊપાડું તો ખોવાઈ જાય.

ઊભો છું એમનેમ.

(૩)
વનફૂલોનાં ટોળાં ઉપર
પતંગિયાંની જોડ.
ઊડે,
આવે
ઓરાં-આઘાં,
તરે-ઊતરે,
ફરી ઊડતાં.
ત્વરિત નૃત્યની
રેખા ઝબકે
સ્તબ્ધ હવામાં.

ફૂલડાં માને :
મારો આશક.
ઘેલાં ફૂલ
ને
કવિતાનો કરનાર.

( પ્રદીપ સંઘવી )

ડેરા સંકેલો-સાહિલ

સંબધો ઓગળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો,
સાંજ હવે બસ ઢળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

નિતનિત નવલા આશામિનારા બંધ કરી દ્યો ચણવાના,
જે છે એ પણ ઢળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

જીવતર આખું જાપયા તો પણ ના ક્યાંયે મેળાપ થયો,
એ ઈશ્વર ખુદ મળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

એકલતાના સાતે સાગર પળમાં પાર થયા સમજો,
મનના મેરુ ચળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

અજવાળાની કેટકેટલી રાહ જુવે છે વણજારો,
અંધારા ઝળહળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

પડછાયાનાં ટોળે-ટોળાં હાથ સ્વયંનો ઝાલીને,
ઘર-બારા નીકળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

જેને ચૂમી ચૂમી ‘સાહિલ’ ખૂબ ઝૂમ્યા ઊભા રસ્તે,
જામ હવે એ ગળવામાં છે-સાહિલ ડેરા સંકેલો.

( સાહિલ )

પડશે એવી દેવાશે-દિનેશ ડોંગરે ‘નાદાન’

નાહકની ચિંતા છોડી દે; પડશે એવી દેવાશે,
તું તારી ખાંભી ખોડી દે; પડશે એવી દેવાશે.

જેને લીધે જીવન આખું પીડા કેવળ પીડા છે,
એ સંબંધોને તોડી દે; પડશે એવી દેવાશે.

સાવ સરળ રસ્તો બોલ; કોને અહીંયા લાધ્યો છે ?
તું મારગને જાતે મોડી દે; પડશે એવી દેવાશે.

થાવાનું તો થઈને રહેશે; આ કિનારો છોડીને,
દે, સાગરને તું હોડી દે; પડશે એવી દેવાશે.

ઈચ્છાઓને મારી-મારી ક્યાં લગ જીવીશું ‘નાદાન’?
દિલને દિલ સાથે જોડી દે; પડશે એવી દેવાશે.

( દિનેશ ડોંગરે ‘નાદાન’ )

તો દે !-હરકિસન જોષી

નિંદરની વચ્ચે ક્યાંક ક્યાંક જાગવું તો દે !
એકાદ સ્વપ્ન થોડુંઘણું આગવું તો દે !

વર્તાવ મારો શી રીતે બદલી શકીશ હું;
ખોટું થયું છે એમ મને લાગવું તો દે !

હો વેદના તો થોડો પણ બદલાવ શક્ય છે,
અથડામણો દે, લોહીઝાણ વાગવું તો દે !

ક્યાંથી તને હું પામું અકિંચન થયા વિના,
પાકડાવ ભિક્ષાપાત્ર અને માગવું તો દે !

માગું છું સાઈ, આટલું વરદાનમાં ફક્ત;
પોતા વડે જ પોતા તણું તાગવું તો દે !

( હરકિસન જોષી )

તો મને કહેજે-અદી મિર્જા

સમયની આંધીઓ એને ઝુકાવે તો મને કહેજે !
કદી પણ સાચને આંચ આવે તો મને કહેજે !

શિખામણ આપનારા ચાલ મારી સાથે મયખાને,
તને પણ જિંદગી માફક ન આવે તો મને કહેજે !

ફરે છે આ ધરતીનું વજન માથે ઉઠાવીને,
એ મારી નમ્રતાનો બોજ ઉઠાવે તો મને કહેજે !

ગઝલમાં તો લખું છું હું ફક્ત સંસારની વાતો !
છતાં કોઈ વાત તારું દિલ દુખાવે તો મને કહેજે !

જે તારા દોસ્તો તારા સુખોની નોંધ રાખે છે,
તને એ તારા દુ:ખમાં કામ આવે તો મને કહેજે !

મુસીબતમાં બધું ભૂલી ગયો છે માનવી આજે,
હવે એને ખુદા પણ યાદ આવે તો મને કહેજે !

દયા તારી કે તેં રાખી ‘અદી’ની લાજ ઓ માલિક
હવે એ ક્યાંક બીજે સર ઝુકાવે તો મને કહેજે !

( અદી મિર્જા )