Tag Archive | ગુજરાતી કવિતા

…આવ્યો છે-હર્ષદ ચંદારાણા

દૈ ટકોરા, ફકીર આવ્યો છે,
દ્વાર ખોલ્યા ? કબીર આવ્યો છે.

મનને, ઉજાળવા, દીવા જેવો,
જ્ઞાનનો એ અમીર આવ્યો છે.

વિશ્વ આખું બને સુગંધી, બસ-
બાગ લઈને સમીર આવ્યો છે.

ભાગ્યમાં ક્યાં હતું ભજન ગાવું,
શબ્દ પાછો અધીર આવ્યો છે.

કંઠ : કોયલ ભલે મૂકે છુટ્ટો,
જીવ જન્મ્યે બધિર આવ્યો છે.

દ્વાર ખોલ્યાં, અતિથિ સામે,
વાયરો પણ મદિર આવ્યો છે.

( હર્ષદ ચંદારાણા )

અહીં ના તો-ડો. મનોજ એચ. જોશી ‘મન’

અહીં ના તો શબરી, ન શ્રી રામ મળશે,
છતાં બોરના ભાવ બેફામ મળશે.

અહીં દુશ્મનીના બધા માર્ગ ભરચક,
અને પ્રેમના પંથ સૂમસામ મળશે.

અહીં તમને દેખાય એ તો અલગથી,
ન દેખાય એવાંય અહીં ડામ મળશે.

અહીં મોતનું સાચું કારણ જો પૂછો,
ફક્ત જિંદગીનું બધે નામ મળશે.

અહીં શ્વેત, લીલ્લો, પીળો, લાલ, ભગવો,
ધજામાં બધા રંગ બદનામ મળશે.

( ડો. મનોજ એચ. જોશી ‘મન’ )

દીવાલોની પારનાં-જયા મહેતા

દીવાલોની પારનાં અજવાળાંને પામવાની
મથામણમાં
મારી ચીમની બુઝાવી નાખવી
મને મંજૂર નથી.

મને મંજૂર નથી
આ પાર કે તે પારની
સંતાકૂકડીની રમત.

મારે માણવા છે
આ પારની દુનિયાના બધા સૂર્યોદય
બધા સૂર્યાસ્ત
બધી આવનજાવન દિવસ અને રાતની.

મારી નાનકડી ચીમનીની
જ્યોત નાનકડી
ટમટમતી
રાખવી છે મારે.

( જયા મહેતા )

શું જોઈએ છે ?-કરસનદાસ લુહાર

તડકો, તમસ કે કંકુ, કાજળ શું જોઈએ છે ?
આ રેત, ફૂલ, વાદળ, મૃગજળ શું જોઈએ છે ?

ચોખા, કપૂર, સ્વસ્તિક, શ્રીફળ શું જોઈએ છે ?
લે છીંક, સ્મિત, ડૂમો, દંગજળ શું જોઈએ છે ?

અશ્વત્થ, આંબો, આવળ, બાવળ શું જોઈએ છે ?
સંભવ, અપેક્ષા, શુકન, અંજળ શું જોઈએ છે ?

પગરવ-પ્રતીક્ષા-અવઢવ-અટકળ શું જોઈએ છે ?
ચહેરો, છબિ, અરીસો, કાગળ શું જોઈએ છે ?

ઝંઝા, જુવાળ, જ્વાળા, ઝાકળ શું જોઈએ છે ?
અવસાદ, ગમ, ઉમળકો, છળ, બળ શું જોઈએ છે ?

( કરસનદાસ લુહાર )

ગઝલ લખ-બેન્યાઝ ધ્રોલવી

જન્નતી પૈગામ આવે તો ગઝલ લખ,
હૂર સાથે નામ આવે તો ગઝલ લખ.

કૃષ્ણ હૈયે ને મુહંમદ નામ હો કે,
કાશી-કાબા ધામ આવે તો ગઝલ લખ.

હોઠ પર મૂંગી રૂબાઈ બોલવા દે,
ત્યાં ઉમર ખય્યામ આવે તો ગઝલ લખ.

સ્મિતની સ્મૃતિ ઝરુખે જોઉં છું હું,
આંસુ ખુલ્લેઆમ આવે તો ગઝલ લખ.

શબરી ઊભી બોરની મીઠાશ લૈને,
ત્યાં અચાનક રામ આવે તો ગઝલ લખ.

શબ્દનો ‘બેન્યાઝ’ ઢળતો સૂર્ય નભમાં,
ત્યાં ગઝલની શામ આવે તો ગઝલ લખ.

( બેન્યાઝ ધ્રોલવી )

પ્રકૃતિના જીવોનાં-સાહિલ

પ્રકૃતિના જીવોનાં સાવ મન સરળ આપ્યાં,
માત્ર માણસોનાં મન કેમ તેં અકળ આપ્યાં.

ઉમ્રભર રહ્યાં તરતાં-તોય તળ નથી પહોંચ્યાં,
પોપચાંનાં ઉંદાણો કેટલાં અતળ આપ્યાં.

આપણા હિસાબો લ્યો સાવ થઈ ગયા સરભર,
તેં મને વમળ આપ્યા મેં તને કમળ આપ્યાં.

તારી મહેરબાનીને ઝંખીએ જનમ આખો,
એટલાં જ માટે તેં ક્યાં તરસને તળ આપ્યાં.

કાચઘરમાં લોકોને તેં ઉતારા દીધા છે,
સાથમાં પરિચય ના પામે એવાં છળ આપ્યાં.

તેં કશું નથી આપ્યું એમ ક્યાં હું કહું છું હું,
જળ જરૂર આપ્યાં પણ બંધિયાર જળ આપ્યાં.

એ જ એક વાતે તેં ઓશિયાળ કીધો છે,
શબ્દ આપી ‘સાહિલ’ને વિશ્વ તેં સકળ આપ્યાં.

( સાહિલ )

કવિતાનું પોત-ડો. નેહલ વૈદ્ય

કવિતાનું
પોત
આમેય સાવ પાતળું
‘સરી જતી રમ્ય વિભાવરી’
જેવું કંઈ નહિ.
વિચારોના તાંતણા
તૂટે
બટકે
આમતેમ
લટકે
ઓળખની
ગૂંથણીમાં
ક્યાંક સાવ ખટકે.
મનના ભાવો
શબ્દોની લગોલગ આવીને
અટકે.
હૈયું, આંખ, હથેળી
ભીંજવે
એક ઝટકે.
મન એકાંતને
ખૂણે
ઝીણું ઝીણું
એકલું
બળે
કટકે કટકે.

( ડો. નેહલ વૈદ્ય )

તરફડીને આવ્યા-તુરાબ ‘હમદમ’

આભને જાણે અડીને આવ્યા,
શોણલાં ઘોડે ચડીને આવ્યા.

એ જ છે સાચા સખા સાચા સગા,
એક બસ હાકલ પડીને આવ્યા.

હર્ષમાં પણ અશ્રુ ડોકાઈ ગયા,
દુ:ખ અહીં પણ દડદડીને આવ્યા.

આ કસોટી છે કવિતાની ખરી,
શબ્દ પણ અહીં તરફડીને આવ્યા.

કાલ જેનો ભાવ પૂછાતો નહિ,
આજ એ હીરા જડીને આવ્યા.

ના થવાનું થાય છે હમદમ અહીં,
આપણે ઘોડા ઘડીને આવ્યા.

( તુરાબ ‘હમદમ’ )

એ જ માળા-પ્રફુલ્લ પંડ્યા

એ જ માળા, એ જ મણકા, એ જ ભણવાનું હતું,
અર્થ એથી નવ સર્યો, ભલે ને ભણવાનું હતું!

દુ:ખ છે કે દાખલો ખોટો પડી ઊભો રહ્યો,
રીત એની એ જ, કારણ ભૂલ પડવાનું હતું.

એક પછી એક અવઢવે પૂરું થવા દીધું નહીં,
જે હૃદયના ભાવથી, એક મંદિર ચણવાનું હતું!

જ્યાં પ્રેમ છે ત્યાં સર્વ વાતનો સાર પણ આવી ગયો,
પ્રેમમાં હંમેશ ચઢવાનું ને પડવાનું હતું.

આ લોહીના સંબંધમાં આખર શું ખોવાનું હતું ?
હું મને પૂછતો રહયો ને દિલને બળવાનું હતું!

હું ધારતો’તો હાસ્યથી નિષ્પન્ન કશું થૈ જાય તો,
પણ સિકલ બોલી ઊઠી કે ખૂબ રડવાનું હતું!

( પ્રફુલ્લ પંડ્યા )

વેઠ્યો છે સદા-ભાવેશ ભટ્ટ

વેઠ્યો છે સદા ભાગ્યના અંધારનો બકવાસ,
સાંભળતા રહ્યા કૈં મદદગારનો બકવાસ.

સમજી ન શકી છત કે શું કહેવું હતું એને,
વરસાદે કર્યો આજ ગજા બહારનો બકવાસ.

એમાંથી જીવન-મંત્ર મળી જાય છે ક્યારેક,
બેકાર ન સમજો કોઈ બેકારનો બકવાસ.

એ મંચ ઉપર હોય કે એ મંચની નીચે,
બેમાંથી હતો ક્યાંક કલાકારનો બકવાસ.

ગભરાટ હતો સહેજ મને એનાં વિશેના,
પણ એને ગમ્યો સ્પર્શના ધબકારનો બકવાસ.

( ભાવેશ ભટ્ટ )