મીરાંબાઈ-મહેશ શાહ

સુપણે આવે રે
એને હૈયે વરતે સાંવરાની આણ
એને સુપણે આવે ને કરે દર્શનની લ્હાણ
એને સુપણે આવે રે એનો સાંવરો

ગઢના આ કાંગરાનો ભો નથી બાઈને
મથરાવટી મેલી કરી એણે તો ચ્હાઈને
એને બાકી સંસાર ઝાડી-ઝાંખરા ને પ્હાણ
એને સુપણે આવે રે એનો સાંવરો

તડકો ને ટાઢ એને સુખદુ:ખની ક્યાં પડી ?
સાંવરાના સંગની શું જણસ કાંઈ સાંપડી !
એને ભગવા તે રંગની પિછાણ
એને સુપણે આવે રે એનો સાંવરો

નીંદ ને ઉજાગરાને બેઉ બાજુ ઘેરતું
શૂળ એક મીઠું એના હૈયાને હેરતું
એના દર્દને જાણે તો કોઈ જાણે સુજાણ
એને સુપણે આવે રે એનો સાંવરો

( મહેશ શાહ )

આવ ડૂબીએ-જગદીપ ઉપાધ્યાય

બે કાંઠે છલકતી આંખો ભરપૂર, વહે નસનસમાં પૂર, આવ ડૂબીએ,
ડૂબવાની મોસમ છે ફાટે છે ઉર, નથી ડૂબવાનું દૂર, આવ ડૂબીએ.

લીલા ટહુકાની સંગ લઈએ હિલ્લોળ, આજ બહાના ના ખોળ, આવ ડૂબીએ,
નીતરતાં ફૂલોની ઊડે છે છોળ, એમાં થઈએ તરબોળ, આવ ડૂબીએ.

જીવનમાં મોતી ના કોઈ મળે દામ, ના તો છીપલા કે નામ, આવ ડૂબીએ,
કારણ વિણ ડૂબ્યા એ પામ્યા છે રામ, તો એમ જ ને આમ, આવ ડૂબીએ.

મિથ્યા શું તર્કો, સંશય ને વિવાદ, શું જૂઠી ફરિયાદ, આવ ડૂબીએ,
પ્રેમ તણો મહેરામણ પાડે છે સાદ, મેલી જગના સૌ વાદ, આવ ડૂબીએ.

તું ધાર મને જળ, તને ધારું તળાવ, બની ભીનો બનાવ, આવ ડૂબીએ,
જીવવાનો અર્થ ક્યાંક ડૂબવું ઘટાવ, તજી કોરો અભાવ, આવ ડૂબીએ.

( જગદીપ ઉપાધ્યાય )

હરપળ-દિવ્યા રાજેશ મોદી

હું તને માંગતી રહી હરપળ,
વાંચ મારી નજરમાં તું કાગળ !

પ્રેમની જોઈ લો પરાકાષ્ઠા;
આંખ ભીની હતી, હૃદય વિહ્વળ !

કેટલા સ્વપ્ન રાતને ચૂભ્યાં ?
એ જણાવે પથારી પરનાં સળ !

જિંદગીભર મને રહી અવઢવ,
નામ તારું પ્રણય હતું કે છળ ?

સાથ થોડા સમયનો નિર્મિત છે,
તે છતાં ફૂલને ગમે ઝાકળ !

હું નદી તો બની શકું કિન્તુ;
બંધ કોઈ નથી, નથી ખળખળ !

દ્વાર હૈયાના બંધ છે તો યે,
ખટખટાવે છે કોણ આ સાંકળ ?

( દિવ્યા રાજેશ મોદી )

જાગે છે-હનીફ સાહિલ

જ્યાં સુધી જાય નજર જાગે છે,
એમ આ અશ્રુસભર જાગે છે.

પાંપણો પર સજાવી શમણાંને,
એ હરેક પળ ને પ્રહર જાગે છે.

આજ કંઈ એનું સ્મરણ છે ઓછું,
દર્દની ધીમી અસર જાગે છે.

શાશ્વત એ તરસ બુઝી જાશે,
આ અધર પર એ અધર જાગે છે.

દોડતું, હાંફતું ને અથડાતું,
આ અજંપાનું નગર જાગે છે.

જ્યાં સુધી ફરશે મણકાં માળાના,
ત્યાં સુધી એની જિકર જાગે છે.

લે કલમ હાથમાં હનીફ હવે,
શે’ર કહેવાનો હૂનર જાગે છે.

( હનીફ સાહિલ )

રાણી છે-દિવ્યા સોની “દિવ્યતા”

કોઈની કહેલી વાતમાં, મારી ઉમેરી છે !
તેલ પરની આગમાં, મેં હોમ્યું પાણી છે.

સનસની એક તાજા ખબર જન્માવી છે;
શ્યામેં કહ્યું’તું રાધા, ને થૈ મીરા દીવાની છે !

આ એક વાત હવે રહી રહીને સમજાણી છે;
હું કરું તે બધું ફોગટ, ઘરઘરની કહાણી છે !

છોડી દે કદાચ વ્યાજ, પણ માથે તવાઈ છે,
શાહુકારની અર્ધાંગિની, એનાથીય શાણી છે !

સંતોષની આ લગડી, જીવતરની કમાણી છે,
જીવનના આ જયકારે “દિવ્યતા” જ રાણી છે !

( દિવ્યા સોની “દિવ્યતા” )

એક કામ પતે-ભાવેશ ભટ્ટ

અસલ સ્વરૂપ બતાવો તો એક કામ પતે
તમે મને ન બચાવો તો એક કામ પતે

કરી શક્યો નહીં સાબિત વજૂદ તું તારું
‘નથી’નો આપ પુરાવો તો એક કામ પતે

ધરા ઉપર જે પડ્યો છે યુગોનો ગુંચવાડો
કોઈ ઉકેલ જો લાવો તો એક કામ પતે

સમય થયો છે છતાં ડૂબતો નથી સૂરજ
નજર તમારી હટાવો તો એક કામ પતે

ગુનો કરે ન ફરી ક્યાંય શ્વાસ બનવાનો
હવાનું નાક દબાવો તો એક કામ પતે

( ભાવેશ ભટ્ટ )

તાન્કા-ઉમેશ જોષી

૧.
સપનાઓ છે
પતંગિયાં જેવાં જ
ઊડ્યા કરે છે
એક મનથી બીજે
ઝાકળ ભીની પાંખે.

૨.
તરલ હતાં
વાદળ કીકીઓમાં
ઘેરાયેલા ને
સમય થંભી ગયો
ઉભયની સામે જ.

૩.
ઢળતી સાંજે
હવે આવે છે યાદ
મન મળ્યાનું
ત્યાં ફૂલ ખીલી ગયું
પાનખરની ડાળે.

( ઉમેશ જોષી )

હું કોની છું રૈયત ?-ચિનુ મોદી

આ કોની રિયાસત, આ કોની ઈમારત ?
મને કોઈ કહેશો હું કોની છું રૈયત ?

આ ધરા આભ કોના ? અહીં રાજ કોના ?
આ કોની નમાજો ને કોની ઈબાદત
મને કોઈ કહેશો હું કોની છું રૈયત ?

હવાઓ નિરંતર, કિરણ પણ નિરંતર
અહીં સૂર્ય ને ચંદ્ર ઊગે નિરંતર
મળે તેજ સામે તિમિરને ઈજાજત
મને કોઈ કહેશો હું કોની છું રૈયત ?

અહીં શહેર શેરી, ને, મસ્જિદ ન ડેરી
સતત ચાલતી શ્વાસોની હેરાફેરી
અહીંયા જ જહન્નમ, અહીંયા જ જન્નત
હશે કલ્પના કે હશે એ હકીકત ?
મને કોઈ કહેશો હું કોની છું રૈયત ?

( ચિનુ મોદી )

હમકો ના કુચ બી માલૂમ-હરીશ મીનાશ્રુ

ઝાકળના પેગ પાંચ મારી ગુલાબ ઝૂમે ઐસી ક્યૂં આંખ લાલઘૂમ
કેમ કરી દારૂનાં ટીપાં ટપોરી બની બેઠાં દરખની લૂમ
હમકો ના કુચ બી માલૂમ

પતલી ગલીસે કબીર કોઈ આયા
ને વડને સમેટી લીધો બીજમાં
દર્પણને ડૂલ કરી, ગુલ કિયા અપ્પુનકા
પડછાયા ખીજમાં ને ખીજમાં

અપને હી બંદે કો અગુવા કરીને કૈસે મુરશિદ ભી ખુદ હુવા ગુમ
હમકો ના કુચ બી માલૂમ

ટપકા ડાલુંગા ઉસે વિરહીનાં આંસુની જેમ
મારી પાંપણની ધારથી
ખલકત કો બોલું ખલ્લાસ : વાર કર ડાલું
આશિકના તેજ હથિયારથી

નામ કોઈ પૂછે તો હમકો ક્યા કહને કા ; મજનૂ યા મૌલાના રુમ
હમકો ના કુચ બી માલૂમ

( હરીશ મીનાશ્રુ )

અંધારું થાય-વિમલ અગ્રાવત

આંખ મીંચીએ તો અંધારું થાય,
એથી સૂરજ કંઈ આથમી ન જાય !

મનમાં તો એમ હોય આપણું ઉગાડેલું અંધારું આપણને ઢાંકશે,
બાકસને હાથવગું રાખશું ને ખપ પડ્યે ચપટીભર અજવાળું આપશે,
આમ જીવતર કંઈ ઝળહળતું થાય ?
આંખ મીંચીએ તો અંધારું થાય.

બીજાની ઝળહળથી પોતાના પડછાયા કેમ કરી બાળવા ?
બારી ને બારણાં તો બંધ કરી દઈએ પણ ચાંદરણાં કેમ કરી વાળવાં ?
કદી અંધારું ઓલવી શકાય ?
આંખ મીંચીએ તો અંધારું થાય.

( વિમલ અગ્રાવત )