તમે કહો, ઉદ્ધવજી ! અમને આ કેવો છે રોગ ?!

મળે શ્યામ તો લડીએ ‘ને ના મળે તો પામીએ સોગ !

 .

અમે ઓળખી શક્યાં નહીં ‘ને મૃગજળ પાછળ દોડ્યાં;

છીપ નીરખતાં રજત ગણીને અઢળક શાને મોહ્યાં ?

તૃષ્ણા કીધી ગગનકુસુમની, કેવળ પામ્યાં છલના;

સકળ વિશ્વનું છદ્મ લઈ, શું કરી કૃષ્ણની રચના ?

 .

હશે, અમે અબળા તો મૂળથી બન્યાં કપટનો ભોગ !

તમે કહો, ઉદ્ધવજી ! અમને આ કેવો છે રોગ ?!

 .

વાંસ વધ્યાની પેર અમારો પ્રેમ ક્ષણેક્ષણ વાધ્યો;

છતાંય અંબર-ઊંચો માધવ નથી લગીરે સાધ્યો !

દેવ-દેવીઓ મથે છતાં ક્યાં ભાગ્ય શકે છે જાણી;

કહી શકે છે કોણ ? માછલી પીએ કેટલું પાણી ?

 .

હોય ઉછીનું સુખ અસ્થાયી; અલ્પ પામીએ ભોગ !

તમે કહો, ઉદ્ધવજી ! અમને આ કેવો છે રોગ ?!

 મળે શ્યામ તો લડીએ ‘ને ના મળે તો પામીએ સોગ !

.

( વીરુ પુરોહિત ‌)

બધાં મ્હોરાં ફગાવીને હજી હમણાં જ આવી છું

ધૂણી ભીતર જલાવીને હજી હમણાં જ આવી છું

 .

નકામો બોજ સુખનો હું લઈને દોડતી’તી પણ

સમયસર એ હટાવીને હજી હમણાં જ આવી છું

 .

હૃદયથી દૂર ક્યાં એકેય પળ ? હરક્ષણ તમે ધબકો

એ ધબકારાં મપાવીને હજી હમણાં જ આવી છું

 .

તમે છો ગેરહાજર તો ય કાયમ હાજરી લાગે

હું મનને એ મનાવીને હજી હમણાં જ આવી છું

 .

બધા માને કે ‘પ્રજ્ઞા’ સુખનાં તાળાં બધાં ખોલે

હું એ ચાવી બનાવીને, હજી હમણાં જ આવી છું

 .

( પ્રજ્ઞા વશી )  

જિંદગીના ખયાલમાં ગુમ છે

તારા હિજ્રો-વિસાલમાં ગુમ છે

 .

કોણ વાંચે એ કિતાબી ચહેરો

વાંચનારા જમાલમાં ગુમ છે

 .

પુષ્પ ખિલ્યા છે શુષ્ક ડાળ ઉપર

ગામ આખું અકાલમાં ગુમ છે

 .

કોઈ બેઠા છે થઈ ઉદાસ અને

કોઈ તારા ખયાલમાં ગુમ છે

 .

કોઈ આપી શક્યું ન એનો જવાબ

શર્મથી સૌ સવાલમાં ગુમ છે

.

કોઈ રાખે હિસાબ જીવનનો

કોઈ ક્ષણ, માહો-સાલમાં ગુમ છે

.

શૈર કહે છે કમાલના સાહિલ

એટલે એ કમાલમાં ગુમ છે

.

( હનીફ સાહિલ )

વાત સાચી જાણવાની ટેવ પાડો

થોડી ધીરજ રાખવાની ટેવ પાડો

 .

આ ઉદાસી દૂર કરવી છે તમારે ?

સૌની સાથે ચાલવાની ટેવ પાડો

 .

સાવ સાચું હું કહું છું, ખૂબ મળશે

થોડું થોડું આપવાની ટેવ પાડો

 .

કેટલું લઈ લીધું એ તમને ખબર છે ?

આ સમયને વાંચવાની ટેવ પાડો

 .

છે હકીકત વાંસળીના છીદ્ર જેવી

ફૂંક એમાં મારવાની ટેવ પાડો

 .

કોણ કોનું છે, ખરેખર જાણવું છે ?

દૂર અમને રાખવાની ટેવ પાડો.

 .

હું કહું છું, એ ગલત છે એ ગલત છે

તોય શાને માગવાની ટેવ પાડો ?!!

 .

( દિનેશ કાનાણી )

લખતાં લખતાં અચાનક,

મારા અક્ષરોને… શબ્દોને… અર્થોને…

ઓળખવાનો પ્રયત્ન કરું છું

પણ એ તો બધા ધુમ્મસિયા બની

હાથને ઈશારે મને બોલાવતા ભાગતા જાય છે

બે આંગળીઓ વચ્ચેની ફાંકમાંથી ટપકતું જળ…

કેમ કરી સાચવું!

અમૃત સંજીવનીનું દમયંતીની હથેળીનું વરદાન

દરેક અક્ષરને વરેલું છે આ સત્ય

પચાવવું કેટલું અઘરું છે !

ખોબે ખોબે વિરામચિહ્નોને પાથરું છું,

 .

થોડા અલ્પવિરામો થોડાં આશ્ચર્યચિહ્નો

વચ્ચે ડોકાતાં પ્રશ્નાર્થો

પણ પૂર્ણવિરામ ક્યાં ?

 .

( નલિની માડગાંવકર )

જ્યારે સભામાં તારો ઉલ્લેખ નીકળે છે,

બદાલય મનનો મોસમ ને મેઘ નીકળે છે.

 .

તારા તરફનો રસ્તો જાણે કે જિંદગી હોય,

ક્યાંથી શરૂ થયો ને ક્યાં છેક નીકળે છે.

 .

મ્હેંકી ઊઠે છે શ્વાસો, ઉઘડે કિતાબને જ્યાં,

તારો મને લખેલો આલેખ નીકળે છે.

.

તારો વિચાર જણે, યોદ્ધા ખરેખરો છે,

સામાં થયાં ઘણાં પણ, એ એક નીકળે છે.

.

તું નીકળે અહીંથી તો શ્વાસ નીકળે છે,

લે નીકળી હવે તું, તો દેખ નીકળે છે…

.

( ભાવિન ગોપાણી )

તમો છો તો નથી ચિંતાનું કારણ પણ

હથેલી પર ઉપાડી લેશું પર્વત પણ

 .

કદી એવાયે ફરકે છે અધર એના

કે સૂક્કી ડાળે ફૂટી જાય કૂંપળ પણ

.

કોઈની યાદ જાણે ભોમિયો કોઈ

કે ભટકું ત્યાં મળી જાયે મારગ પણ

 .

ઉમર-શો કો છબીલો પણ નથી રણમાં

સૂનો છે મારવીનો એક પનઘટ પણ

 .

હવે શું વાટ જોવી કોઈની ‘દીપક’

નથી જાણીતો પગરવ, કોઈ આહટ પણ

 .

( દીપક બારડોલીકર )

જો જો કે છે ને સત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ

શું રાખવી સરત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

.

લઈ એક અસલિયત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

કાગળની શું મમત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

શબ્દની હોડલી આ…હલેસાં શું મારવા…

ડૂબવાની હો જો મત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

એંધાણનું શું કામ ને શું ડંકા ને નિશાણ…

ક્યાં આવવું પરત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

જો જો વજન અહમનું હશે તો ડૂબી જશે

પહેલાં તજો તખત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

નહિંતર તો કૈં સહેલો નથી તરવો આ કાળમીંઢ

તરણાથી રાખી પત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

વાણીની સાથ સાથ ને પાણીની પેલે પાર

તરવું લઈ ગુપત, કવિ ! વ્હેતી મૂકો ગઝલ !

 .

( લલિત ત્રિવેદી )

જીવું છું જગતમાં ફકીરી અદાથી;

લઉં, શ્વાસ છોડું, અમીરી અદાથી.

 .

હતો, ના હતો હું, ભલે થૈ જવાનો;

વહેતો રહું છું સમીરી અદાથી.

.

જરા શોધશો મળે કૈં નિશાની;

ગયો છાપ છોડી લકીરી અદાથી.

.

‘ન તેરા, ન મેરા’-જીવું એમ સમજી,

ફિકર એ જ ફાકી કબીરી અદાથી.

.

( આહમદ મકરાણી )

ટચસ્ક્રીન પરની થીજી ગયેલી

આંગળીઓ માટે

સારું વદન, સંવેદન ધરાવતાં

સ્પર્શને અનુભવી શકે એવા,

ભાવથી જડ અને ઉજ્જડ થયેલાં ટેરવાને…

ચેતનવંતા અને હરિયાળી કરી શકે તેવા,

પ્રેમસભર નિરંતર રક્તસંચાર કરવાનું

સામર્થ્ય ધરાવતાં,

દ્રવ્યની જરૂર છે.

આ જા.ખ. વાંચીને

નેટમાંથી સર્ચ થયેલી

કેટલીક હાઈડ, કેટલીક અનહાઈડ થયેલી,

કેટલીક ફાઈલ, કેટલીક પ્રોફાઈલ થયેલી,

કેટલીક મર્જ તો કેટલીક હેંગ થયેલી

લાગણીઓની લાઈન લાગી…

એક પછી એકનું ઈન્ટરવ્યુ લેવાયું,

બધી જ થઈ ચેક,

અને બધી જ થઈ રિજેક્ટ,

પછી છેલ્લે ટશિયા ફૂટેલી એક

અણઘડ આંગળી ઈન્ટરવ્યુમાં થઈ પાસ…

ત્યાં જ ટચસ્ક્રીન પરની ગંઠાઈ ગયેલી

આંગળી, ધબકી ઊઠી તત્કાલ !

 .

( જિજ્ઞા ત્રિવેદી )