કાવડ !-રિષભ મહેતા

એમ જુઓ તો બધું બરાબર; એમ જુઓ તો ગરબડ
એમ જુઓ તો બજાર ખુલ્લી; એમ બંધ છે સજ્જડ !

મને એક દિ’ ખૂણામાં લઈ જઈ ગઝલ કાનમાં બોલી-
‘ભલે ચાહતો હોય મને તું; મને ગમે ત્યાં ના અડ !’

સહેજ વિચાર્યું લાવ જરા હું ચિત્ર ભૂખનું દોરું
એ પહેલાં તો બળવા લાગ્યો કાગળ મારો ભડભડ !

હવે શ્રાપ દેવો તો કોને ? વાંક કાઢવો કોનો ?
શ્રવણ ખુદ છોડીને ભાગ્યો વસ્તી વચ્ચે કાવડ !

મને થાય કે હું દુનિયાને; તને જ કેવળ શીખવું…
કિન્તુ એ પહેલાં મને આ પ્રેમ ! જરા તું આવડ…!

( રિષભ મહેતા )

મૌનના ભડકા-અનંત રાઠોડ ‘અનંત’

વરસો વરસથી ભીતરે ચાલી રહ્યા ઝગડા વિશે મારે કશું કહેવું નથી
દરરોજ ચાલે જીવ સટોસટ યુદ્ધ એ ઘટના વિશે મારે કશું કહેવું નથી

તૈયાર થઈને હોંશથી, સામાન લઈને સૌ સમયસર નીકળ્યા’તા ઘેરથી,
ને સહેજ માટે બસ ચૂકી ગયા એ બધા સપનાં વિશે મારે કશું કહેવું નથી

શરણાઈ લઈને એક માણસ કોઈ પણ અવસર કે આમંત્રણ વગર આવ્યો હતો
ને ગામમાં મૂકતો ગયો એ મૌનના ભડકા વિશે મારે કશું કહેવું નથી

મોટાં ઘરોની દીકરીની જેમ એ આવે અને એકાદ ક્ષણ જોવા મળે
એકાદ ક્ષણનાં એ ખુશીનાં ઠાઠ ને ભપકા વિશે મારે કશું કહેવું નથી

( અનંત રાઠોડ ‘અનંત’ )

હવે ?-સોનલ પરીખ

કોઈ રસ્તો
જેના પર અનંત ચાલ્યા કરવાનું ગમે
તે ડેડ એન્ડ નીકળે
ને પાછા વળવું પડે તેમ બને
પણ હવે ક્યાં જવું ?
કેટલું ચાલવું ?
ક્યાં ઊભા રહેવું ?
જેને વટાવી ચૂકી છું તે પથ્થરો પર
બપોરનો તડકો આંખ મીંચીને પડ્યો છે
કયા પથ્થર પર મારો અજંપ પડછાયો પાડું ?
કોઈ વળાંક કે કોઈ મુસાફર
પસાર થઈ જવાની ક્ષણ પછી
એ ના એ નથી રહેતા
ખબર નથી ઊભી છું કે ચાલું છું
ખભા પર એક કાળો પડછાયો ઊંચકીને…

( સોનલ પરીખ)

इन्तजार-ईमरोझ

एक खुदाई से
एक दीवार पर ये लिखा मिला
मैं एक कविता अकेली खडी
समय को कह रही हूं
कि अपने वजूद से मैं अपने आपको
जीने के लिए
एक जिन्दगी का
इन्तजार कर रही हूं –
सदियों से…

लिखने वाला तो मुझे लिख कर
भूल ही गया है
कि उसे मुझे जीना भी है
शायद ये उस के वजूद में ही ना हो

ये लेखन अब बहुत मद्धम
हो चूका है
पर कविता का इन्तजार और उसकी हसरत
वैसी की वैसी है –
अब भी गहरी की गहरी…

( ईमरोझ )

पेड-ईमरोझ

कल तक
जिन्दगी के पास एक पेड था
जिन्दा पेड
फूलों फलों और
महक से भरा…

और आज
जिन्दगी के पास
सिर्फ जिक्र है –
पर है जिन्दा जिक्र
उस पेड का…

पेड जो
अब बीज बन गया
और बीज
हवाओं के साथ
मिल कर
उड गया है
पता नहीं
किस धरती की
तलाश में…

( ईमरोझ )

रखजा-हनीफ साहिल

भूली बिसरी कहानीयां रखजा,
कुछ तो अपनी निशानीयां रखजा.

फिर न रक्से बहार याद आए,
झर्द शाखों पे तितलीयां रखजा.

कच्ची नींदों के ख्वाब की ताबीर,
आज पलकों के दरमियां रखजा.

हिज्र की ईन सियाह रातों में,
चांदनी की तजल्लीयां रखजा.

मेरे लफझों को शादमानी दे,
फिर गजल में रवानीयां रखजा.

तेरी मेरी शरारतें शिकवे,
अपनी बातें पुरानीयां रखजा.

आज दरिया भी है अकेला हनीफ,
ईस पे यादों की कश्तीयां रखजा.

( हनीफ साहिल )

ચીંધાય ગૈ-અંજુમ ઉઝયાન્વી

વાંસની મૂડી બધી ખર્ચાય ગૈ,
ધૂળ અંતે ધૂળમાં વેરાય ગૈ !

ખેલ છે કે વેર છે, કોને ખબર,
શાંત જળમાં કાંકરી ફેકાય ગૈ !

જિંદગીભર સાચવી રાખી હતી,
એ કિતાબો પસ્તીમાં વેચાય ગૈ !

ટાઢ તડકો ભાગ્ય ના ભેરુ થયા,
વેદના શું ચીજ છે ભૂલાય ગૈ !

ક્યાં જવું નક્કી કરી શક્યો નહીં,
વાટ, તારા ગામની પુછાય ગૈ !

દોષ આંખોનો હતો હું શું કરું,
એ, તને જોયા વિના મીંચાય ગૈ !

રાતભર વાત્પ કરી મેં દર્દથી,
એક બે પ્યાલી બધુ પીવાય ગૈ !

કોણ આપે છે ગઝલ અંજુમ ને,
આંગળી તારા તરફ ચીંધાય ગૈ !

( અંજુમ ઉઝયાન્વી )

धीरे बोल-खलील धनतेजवी

एक ने बोला जोर से बोलो,दूजा बोला धीरे बोल,
फिर मुजको समझाने आया पूरा टोला धीरे बोल.

रात का सन्नाटा केहता है परी उतरने वाली है,
हो सकता है यहीं पे उतरे उडनखटोला धीरे बोल.

आंधी भी कुछ दूर हवा का भेस बदल कर बैठी है,
तू क्या जाने, किस ने पेहना किस का चोला धीरे बोल.

देख हवा का झोंका है या सचमुच कोई आया है,
देख किसीने दरवाजे का जिस्म टटोला धीरे बोल.

धीरे से केहता हुं धीरे बोल, मगर सुनता ही नहीं,
आखिर में भी चिल्लाया और जोर से बोला धीरे बोल.

देख खलील अब ईस बस्ती को और परेशां मत करना,
खो बैठेगा यहीं पे तेरा झंडा झोला धीरे बोल.

( खलील धनतेजवी )

છું હું શૂન્ય-સાહિલ

છું હું શૂન્ય-શૂન્યની ન્યાતમાં-ન તમારી કોઈ મિસાલ છે,
રૂંવેરૂંવે લોહી-લુહાણ હું-ને તમારું હોવું ગુલાલ છે.

હું અને વીતેલા સમયની વચ્ચે ફરક લગારે નથી મળ્યો,
હુંય પણ અધૂરો ખયાલ છું-એય પણ અધૂરો ખયાલ છે.

રહ્યા જીવજીને પરમ મુકામે લઈ જવામાં રચ્યા-પચ્યા,
તમે જેને શ્વાસ કહો છો એ તો સ્વયં હરિના હમાલ છે.

મેં દિવસ ને રાત જે જિંદગીને ગળે લગાવી ફર્યા કર્યું,
એ તો રણની રેતે લૂંટી લીધેલી જળવિહોણી પખાલ છે.

મને જીવવા સમી જિંદગીની લગારે લાગી નથી કદી,
હું ખુશીથી જીવું છું એ બધો-તમારી કૃપાનો કમાલ છે.

જે તમારે દ્વાર પહોંચીને ન તમારા હાથમાં આવી હો,
આ તમારો ‘સાહિલ’ ખુદ પ્રભુએ લખેલી એ જ ટપાલ છે.

( સાહિલ )

ફૂલની ખુશ્બૂ તમે-ખલીલ ધનતેજવી

ફૂલની ખુશ્બૂ તમે, કોયલનો ટહુકો પણ તમે,
મખમલી ઝાકળ તમે, સૂરજનો તડકો પણ તમે.

સ્મિતની માફક તમે મરકો છો સૌના હોઠ પર,
બ્હાવરી આંખોમાં સળવળતો અચંબો પણ તમે.

એટલે તો ચાલવાનો થાક વરતાતો નથી,
મારી મંજિલ પણ તમે છો, મારો રસ્તો પણ તમે !

કાં તરીને પણ ઊતરું, ક્યાંક હું ડૂબી મરું,
મારી હોડી પણ તમે, તોફાની દરિયો પણ તમે !

ધીકતો સૂરજ કદી ઊગે તમારી આંખમાં,
વાદળી માફક કદી ધારો તો વરસો પણ તમે !

કેટલાં ફરમાન પર ફરમાન છૂટે છે સતત,
જાવ, કહીને પાછા અંતરિયાળ રોકો પણ તમે !

બસ ખલીલ એથી વધુ શું જોઈએ તમને હવે,
નામના સિક્કા પડે ને ચલણી સિક્કો પણ તમે !

( ખલીલ ધનતેજવી )