.

અત્યારે તું નથી

પણ હું તારામય છું.

હું તને જોઉં છું,

તને વિચારું છું,

તને શ્વસું છું….

બસ ! તું જ તું.

તું આકાશ અને હું એક વિહંગ

મારા ઉડ્ડયનની શક્તિ ઉપરાંત છે

તારો વિસ્તાર.

તારો વિચાર

મને એ રીતે મોહિત કરે છે

જેમ પાંખ ખોલીને બેઠેલા પારેવાને

પ્રથમ વર્ષાની લ્હેરખીઓ

પ્રિયે ! તારા મિલનની એક સાંજ

જો એક જિંદગી રચી દે,

તો….

તારી સાથેની એક જિંદગી

કેટલા જન્મો…?

 .

( રાજેશ ભટ્ટ )

.

મારી અંદર હું વસું છું

બસ એક ખૂણામાં

બાકી બધી જગામાં

તારો જ વાસ લાગે છે.

દેહ ભલે મારો ગણું

પ્રાણ તારો જ લાગે છે.

મારો શ્વાસ ચાલે છે એવી રીતે

સતત તારું જ સ્મરણ ચાલે છે !

ધરતી પર તું પગ મૂકે ત્યારે

મને મન થાય છે ધરતી થવાનું

જળપાત્ર તું હોઠે ધરે તો

મન થાય છે જળ થઈ જવાનું !

તું કંઈક બોલે છે ત્યારે

મન થાય છે શબ્દ થઈ જવાનું !

દુનિયા સાથે આમ તો

મારે જૂની અદાવત

ફક્ત તારા જ લીધે મને

દુનિયા વહાલી લાગે છે !

તને ચાહું છું હું મને ચાહવા ખાતર

મને ચાહું છું હું તને ચાહવા ખાતર !

 .

( ભૂપત વડોદરિયા )

.

God is gracious and I am wicked – it is ok.

God is a cup and I am wine – it is ok.

 .

God is vacuum without me – it is ok.

Godless I am – with a malicious mind – it is ok.

 .

God is God and I am a man – it is ok.

God is the sun and I am a lantern – it is ok.

 .

God’s preface is man – it is ok.

God ia man’s concept – it is ok.

 .

God is or not – it is a question – it is ok,

If I am Arjun, then He God Krishna ? – it is ok ?

 .

( ? )

.

એણે કશુંક તેજભર્યું પી લીધું હશે,

અથવા ગુલાબી મુખડાને ચૂમી લીધું હશે.

 .

તારા નગરમાં તારી ગલી ને ગલીમાં ઘર,

સરનામું તારું મહેકને પૂછી લીધું હશે.

 .

નહિતર ન હોય આટલી આંખો ઉદાસ ઉદાસ,

આકાશે તારા શહેર પર વરસી લીધું હશે.

 .

સહસા ગગનમાં મેઘધનુ આથમી ગયું;

દોરી ઉપરથી વસ્ત્ર તેં ખેંચી લીધું હશે !

 .

હેલી પછી ઉઘાડ છવાયો છે તેજમય;

એણેય આંસુ આંખથી લૂછી લીધું હશે.

 .

છાતીમાં ગોપવી લીધો કાગળ હર્યોભર્યો

રોકીને શ્વાસ નામ તેં વાંચી લીધું હશે.

 .

છે ભેદ આટલો જ નયનરમ્ય ભાતનો;

ચંદરવા જેમ આયખું સીવી લીધું હશે.

.

( ભગવતીકુમાર શર્મા )

.

બેટા, હું અહીં બેસી રહીશ, આ ખૂણામાં.

વચ્ચે નહીં આવું.

તમતમારે ગાજો, નાચજો, સમજ્યો કાંઈ.

ગુડા ભાંગ્યા છે ને.

દુનિયા ને મારા વચ્ચે સાત ગાઉનું છેટું.

દુનિયા ને મારા વચ્ચે સાત ગાઉનું છેટું.

ઘરમાંય તે, ખાઈ ખોદી હોય તેવું.

ખબર છે, બધાંની વચ્ચે ખાઈ.

ખવડાવે, પીવડાવે, પહેરાવે, ઓઢાડે.

પૈસા ખરચે. દાક્તર આંટો મારી જાય.

દવા-બવા ગરકાવે. ઠીક છે ભાઈ.

બેટા, હું અહીં બેસી રહીશ, આ ખૂણામાં.

વચ્ચે નહીં આવું.

તમે ગીત ગાવ ત્યારે હું ઝીણું અમથું

ગાઈ લઈશ. તમે નાચો ત્યારે હું

ઝીણું અમથું નાચી લઈશ. તમે હળો

મળો ત્યારે હું હળી લઈશ મળી લઈશ

ઝીણું અમથું. વચ્ચે નહીં આવું.

હાથમાં લાકડી પરખાવે. ટેકો આપે.

બધાં બધું બકે. કહી કહીને કરે.

કોઈ દિલ ન આપે.

ઘરડાંને કોઈના દિલનો ખપ નહીં શું.

એકલા પડ્યા રહેતાં શીખવાનું.

ભાવે ન ભાવે ગરચી લેવાનું.

પોતાના ઊંહકારા પોતે સાંભળવાના.

બેટા, હું બેસી રહીશ. આ ખૂણામાં

વચ્ચે નહીં આવું.

તમતમારે એય્યને.

બધા જ પ્રશ્નોના જવાબ આપવા તૈયાર હોય છતાં

જવાબ નહીં આપવાનો.

શાણપણ હોય છતાં શાણપણ છતું ન થાય

તેવી અગમચેતી વાપરવાની.

અનુભવ જેવી વાતની વરાળ કરી નાખવાની.

પડ્યા રહેવાનું. રોજ રોજ ક્યાંય સુધી

હવામાં તાકીને.

ચકલીની ચીં ચીંમાં ચિત્ત ચોંટાડીને.

સફેદ વાળ ખેરવ્યા કરવાના.

ચકલીના માળા માટે.

ધ્રાસ્કો રાખવાનો.

માથામાં ચકલી માળો બાંધી કાઢશે એવી બીકે.

સમજ્યો કાંઈ.

ગુડા ભાંગ્યા છે ને.

દુનિયા ને મારા વચ્ચે સાત ગાઉનું છેટું.

ઘરમાંય તે, ખાઈ ખોદી હોય તેવું.

ખબર છે, બધાંની વચ્ચે ખાઈ.

એકવાર, થાય છે, બધાંને કહી દઉં :

તમે ઘરડાં થયાં છો ઘરડાંને દિલમાંથી તજીને.

જવા દો. શું ફરક પડવાનો છે કોઈને.

આ ખોખલાની માંહ્ય ઝગતી દીવડી

બોલી પડે છે અવારનવાર.

બેટા, હું અહીં બેસી રહીશ, આ ખૂણામાં.

વચ્ચે નહીં આવું.

તમતમારે ગાજો, નાચજો,

તમે ગીત ગાવ ત્યારે હું ઝીણું અમથું

ગાઈ લઈશ. તમે નાચો ત્યારે હું

ઝીણું અમથું નાચી લઈશ. તમે હળો

મળો ત્યારે હું હળી લઈશ મળી લઈશ

ઝીણું અમથું. વચ્ચે નહીં આવું.

તમતમારે એય્યને.

 .

( નીતા રામૈયા )

.

આ ઝરમર શ્રાવણ માસ ? કશુંય સમજાય નહીં

કે જળનો કેવળ ભાસ ? કશુંય સમજાય નહીં.

 .

કોઈ શમણું થૈને ઊડી જતું, કોઈ લોચન થૈને જાગે છે

કોઈ ફૂલ સમા દીધેલા કોલ ધરાર પાછા માગે છે !

.

આ મઘમઘતી સુવાસ ? કશુંય સમજાય નહીં

કે વસંતનો આ ભાસ ? કશુંય સમજાય નહીં

.

કોઈ મોલ થૈને હિલ્લોળે, કોઈ કોરુંધાકોર ખેતર છે

કોઈ બળી ગયેલું બીજ છે, કોઈ લીલુંછમ્મ વાવેતર છે !

.

આ ભીના ભીના ચાસ ? કશુંય સમજાય નહીં

કે કોરો કોરો ભાસ ? કશુંય સમજાય નહીં

 .

( લાલજી કાનપરિયા )

.

(૧)

ત્યાં તેણે લોગ ઈન કર્યું, ફ્રેન્ડ રિકવેસ્ટનું કહેણ મોકલ્યું

અજાણ પ્હાડ-પ્રદેશથી, અજાણી નદીનું વહેણ મોકલ્યું

કોણ હશે, કેવી હશે, ગોરી કે સાંવરી હશે ?

કેવું હશે શરીર, કેવી શરીરની ગંધ હશે ?

હશે કયા લોહીની, ક્યા વંશ-કુળની હશે ?

કેવાં ચન્દ્ર-તારા, નક્ષત્રોમાં પ્રહર બદલતી હશે ?

મને આવે હેડકી, શું એને પણ આવતી હશે ?

કાયા વિનાની માયા, શું તેને પણ સતાવતી હશે ?

 .

(૨)

પ્રોફાઈલમાં નામ લખ્યું છે અન્વિતા

હોય પણ ખરી, નહીંતર અન્વિતા કે મન્વિતા

રાધા, રોઝી, જુલિયટ કે જાહાન્વી પણ હોય

આમ તો જાણે સ્ત્રી, ખબર નહીં પુરુષ પણ હોય

ઉંમર લખી બાવીસ, બાવન પણ હોય

અહીં કોરું કટ્ટ, ત્યાં સાવન પણ હોય

બંધ બાજીથી તે મને ખેલે છે

નામ આપી, આખા શરીરને ઠેલે છે

શું કહું, ફેસના બદલે ટેડીબેર મેલે છે

(ને ટેડીબેર, ન પુલ્લિંગ, ન સ્ત્રીલિંગ)

સવાલ હવે એવો, અન્વિતાનો મેસેજ ટેડીબેરને આપવો ?

શરીરની અદલ-બદલમાં કયો નિયમ સ્થાપવો, ઉથાપવો ?

 .

(૩)

ફેસબુકના ફેસને હવાનાં શરીર હોય છે

મળે નહીં, ને મળવા હરદમ અધીર હોય છે

શરૂ શરૂમાં એકમેકને એકમેકનાં સપનાં આવે

ગમે ત્યારે લોગ ઈન, લોગ આઉટ કરાવે

શરૂ શરૂમાં ઘણું ઘણું શરૂ થઈ જાય

ધારે ત્યારે દિવસ, ધારે ત્યારે રાત થઈ જાય

આમ પાછું પૂછો તો ખાસ કાંઈ નહીં

મારા તમારા સમ, રીસ-મનામણાં નહીં

મળવા બેબાકળા કે વિરહે વ્યાકુળ નહીં

વૃક્ષ-વનસ્પતિ, પાંદ-ફૂલ, શોધો તો મૂળ નહીં

જે અહીં તે અહીં, ત્યાં તે બરાબર ત્યાં

આવડી મોટી પૃથ્વી પર, ખબર નહીં ક્યાં

 .

(૪)

કહે છે ત્યાં તેની કૂખ ફરકી રહી છે

આવ્યા-મળ્યાના અણસાર નહીં,આંખ ફરકી રહી છે

હવાનાં શરીરોને શું ગર્ભ રહે છે ?

હું તો રહ્યો અહીં, તો કોણ ત્યાં રહે છે ?

ફેસબુકના સંબંધોમાં મન હોય, માન્યું

ફેસબુકના સંબંધોમાં તન હોય, જાણ્યું ?

ખેર ! આ ખટપટ, આ કિસ્સો રહેવા દો

નવજાત શિશુને અપલોડ કરવા દો

આમ તો સ્ક્રીન ઈમેજ સૂંઘાય નહીં, પણ સૂંઘીશ

મારા-તેના ચહેરાના સરવાળે, ચહેરો એક ઢૂંઢીશ

 .

(૫)

આ ફેસબુક બડું બખડજંતર છે

કહેવા આમ આતુર, આમ મૂંગુમંતર છે

ક્યારેક લાગે નામોનું આખું જંગલ છે

તલવાર-બંદૂક વિના લડાતું યુદ્ધ-દંગલ છે

ચાહો તો સુકાન વિનાનાં વહાણોનો સમંદર કહી શકો

જેના કાંઠે ઊતરે પંખીઓ, એવું એક સરવર કહી શકો

ગૂંચ હોય તો મૂક, રહેવા દે રિસ્પોન્ડ ન કર !

લોગ ઈન કર્યું હોય તો લોગ આઉટ કર !

 .

( બકુલ ટેલર )

.

“સોના રૂપાના ઘડા ઘડૂલા, રૂપાની છે ઝારી”

હું તો તારી ઉપર વહાલા જાઉં છું વારી વારી

 .

મારા ઘડામાં ગંગા, જમના ને આખું આકાશ

ઝારીની ઝીણી જળધારે રસિયા ! તારો રાસ

ક્યારેક હું પણ શ્યામ થઈને લઉં મોરપિચ્છ ધારી

સોના રૂપાના ઘડા ઘડૂલા, રૂપાની છે ઝારી

 .

સોના રૂપાના ઘડા ઘડૂલા, રૂપાની છે ઝારી

હીરાની ઈંઢોણી : મારા હરિવરની બલિહારી

મધુર મુરલિયા સાંવરિયાની રૂમઝૂમ ઘુઘરયાળી

હું તો તારી ઉપર વહાલા જાઉં છું વારી વારી

.

( સુરેશ દલાલ )

 .

[ પ્રથમ પંક્તિ ’લક્ષ્મીવલ્લભ’ની છે. ]

.

रात की काली चादर ओढे

मुंह को लपेटे

सोइ है कब से

रुठ के सबसे

सुबह की गोरी

आँख न खोले

मुंह से न बोले

जब से कीसीने

कर ली है सूरज की चोरी

आओ

चल के सूरज ढूंढे

और न मिले तो

किरन किरन फिर जमा करें हम

और इक सूरज नया बनाये

सोई है कब से

रुठ के सब से

सुबह की गोरी

उसे जगायें

उसे मनायें

 .

( जावेद अख्तर )