ક્યાં ક્યાં ગયો ? ક્યાં ક્યાં ફર્યો ? એની તને કૈં જાણ છે ?

ક્યાંક્યાં જીવ્યો ? ક્યાં ક્યાં મર્યો ? એની તને કૈં જાણ છે ?

 .

સાગર સમયનો હરપળે વહેતો રહે બેહદ બની;

પળપળ ડૂબ્યો, પળપળ તર્યો એની તને કૈં જાણ છે ?

 .

ચોપાટ એણે તો બિછાવી કેટલાયે રંગની !

પાસો બની ક્યાં ક્યાં પડ્યો ? એની તને કૈં જાણ છે ?

 .

આકાશમાં કૈં ભાગ્યના તારા હજીયે ટમટમે;

તારો બની ક્યાં ક્યાં ખર્યો ? એની તને કૈં જાણ છે ?

 .

સૌને ખબર છે મોત સૌને આવશે નક્કી અહીં;

કેવી રીતે ક્યાં ક્યાં ડર્યો ? એની તને કૈં જાણ છે ?

 .

( આહમદ મકરાણી )

વાંસળીની આંગળી પકડીને એક દિ’

ગઈ’તી હું જમુનાને તીર

જમુનાના નીરમાં ડૂબકી મારીને

મને પરશી ગઈ તેજની લકીર….

 .

મોરપિચ્છ વાયરામાં હળું હળું ફરકે

ને કાંઠે કદમ્બનાં ઝાડ

આકાશે વાદળાં એવાં ઝળુંબ્યાં

જાણે ઊંચક્યો મેં ગોવર્ધન પહાડ

આંગળીની ટિશિયુંને ફૂટી કો ચેતના

જે થઈ ગઈ’તી ક્યારની બધિર….

 .

આંખો મીંચું તો માંહ્ય ઝળહળતી જ્યોત

અને કહાનાની આરતીનાં ગાન

મધુવનની ધૂળમાં કેવી રંગાઈ હું તો

કણ કણમાં કહાનાનું ધ્યાન

આખુંય આયખું એવું જાગ્યું કે

જાગી રોમ રોમ રટણા અધીર….

.

( જયશ્રી મહેતા )

( १)

वर्ष नव,
हर्ष नव,
जीवन उत्कर्ष नव।

.
नव उमंग,
नव तरंग,
जीवन का नव प्रसंग।

.
नवल चाह,
नवल राह,
जीवन का नव प्रवाह।

.
गीत नवल,
प्रीत नवल,
जीवन की रीति नवल,
जीवन की नीति नवल,
जीवन की जीत नवल!

.

( हरिवंशराय बच्चन )

.

Source : http://www.kavitakosh.org

.

(२ )

नवल वर्ष, तेरा अभिनन्दन हो!
.
नवल चेतना, नवल सृजन हो,
मंजुल मंगल परिवर्तन हो,
नवल वर्ष तेरी मधुर छाँव में
पुलकित प्रमुदित जन-जीवन हो!
नवल वर्ष, तेरा अभिनन्दन हो!
.
नवल राह हो, नवल चाह हो,
नवल सोच हो, नव उछाह हो,
नवल भावना, नवल कामना
नवल कर्म, नव जागृत मन हो!
नवल वर्ष, तेरा अभिनन्दन हो!
.
नव गिरि-कानन, गगन नवल हो,
नवल पवन हो, चमन नवल हो,
मानवता की नवल पौध हो,
और नवल जीवन-दर्शन हो!
नवल वर्ष, तेरा अभिनन्दन हो!

 .

(राजेश मिश्र )

 .

Source : http://www.openbooksonline.com

એક દિવસ

એક લક્ષાધિપતિ આવી મને કહેશે :

‘તું મારો જ પુત્ર છે

મારી સઘળી ધનસંપત્તિ તારી જ છે.’

હું ના કહીશ.

કહીશ : ‘જેને હું શોધું છું તે તમે નહીં.’

એક દિવસ

લજ્જાથી ઢળેલાં નયને કોઈ મને કહેશે :

‘સમણાંમાં પણ મારી જોડે જે

સંતાકૂકડી રમે છે તે તમે જ છો.

આવો, મારા બાહુમાં તમને સમાવી લઉં.’

છતાં

હું છટકી જઈશ

કહીશ : ‘જેને હું શોધું છું તે તું નહીં.’

એક દિવસ

નગરને ઝાંપેથી ઝૂલતો ઝૂલતો હાથી

મને શોધી કાઢશે.

દુંદુભિના શોરથી આકાશ ભરી દઈ

લોકો કહેશે : ‘આ જ, આ જ,

આ જ છે આપણા રાજાધિરાજ.’

હું એ ટોળામાંથી મને પણ ખબર ન પડે એમ ઓગળી જઈશ.

એક સવારે

વિઠોબા એની ઈંટ ઉપરથી ઊતરી

મારા પર હાથ મૂકશે.

કહેશે : ‘આંખો ખોલ, ક્યાં હતો આજ સુધી ? –

હું તને જ શોધતો હતો.’

હું જાગીશ

જાણે કે

હું જ મને ફંફોળતો ફંફોળતો બહાર આવ્યો.

અને જોઉં છું

તો મારા ખાલી ગજવામાં માર હાથ ભરાઈ ગયો છે.

કોઈના વાળની લટને રમાડવા માટે

મારાં ટેરવાં તલસી રહ્યાં છે.

કોઈ કરતાં કોઈ નથી.

અને દેવના ગોખલા વિનાના ઘરમાં

સાંજ

રણ થઈને સળગે છે.

 .

( વિપિન પરીખ )

.

તું આંખોમાં આંખ પરોવે, દીર્ઘ ચુંબનો કરે, આક્રમણો કરે,

વાઘા ઉતારે, હુંફથી નવડાવે, ત્વચાની રજાઈ ઓઢાડે, હાસ્યના

ફુવારા ઉડાડે, કાલીઘેલી કવિતા સંભળાવે, કાન પાછળ

વાળને ગોઠવવાની રમત રમે, મારા રેશમી દેહને પંપાળે,

સ્તનમાં છુપાઈ જાય, ક્યારેક વિરહના વિચાર ‘ચિંતિત’ થાય,

ક્યારેક મિલનની પ્રસન્નતામાં મુખરિત થાય, ક્યારેક

સહજ સ્મિતથી મારા આંસુ લૂછે, મને મારામાં પ્રેરે,

મારી લાગણીઓને ઉછેરે…  આ બધું મને એટલું ગમે છે

એટલે હવે હું પણ મને ગમવા માંડી છું.

( પન્ના નાયક )

मैं तुम्हें फिर मिलूंगी

मैं तुम्हें फिर मिलूंगी

कहां ? किस तरह ? नहीं जानती

शायद तुम्हारे तख्यिल की चिनगारी बनकर

तुम्हारी कैनवस पर उतरूंगी

या शायद तुम्हारी कैनवस पर

रहस्यमय रेखा बनकर

खामोश तुम्हें देखती रहूंगी

या शायद सूरज की किरन बनकर

तुम्हारे रंगो में घुलूंगी

या रंगो की बांहो में बैठकर

तुम्हारी कैनवस को लिपटूंगी

पता नहीं कैसे-कहां ?

पर तुम्हें जरुर मिलूंगी

 .

या शायद एक चश्मा बनी होऊंगी

और जैसे झरनों का पानी उडता है

मैं पानी की बूंदे

तुम्हारे जिस्म पर मलूंगी

और ठंडक-सी बनकर

तुम्हारे सीने के साथ लिपटूंगी…

मैं और कुछ नहीं जानती

पर ईतना जानती हूं

कि वक्त जो भी करेगा

यह जन्म मेरे साथ चलेगा

यह जिस्म जब मिटता है

तब सब-कुछ खत्म हो जाता है

पर चेतना के धागे

कायनाती कणों के होते है

मैं उन कणों को चुनूंगी

धागों को लपेटूंगी

और तुम्हें मैं फिर मिलूंगी…

 .

( अमृता प्रितम )

તારાથી તો છૂટાં પડવું ક્ષણ પણ મને ગમે નહીં,

તારા વિના દિવસ તો ઊગે પણ સાંજ કદીયે શમે નહીં.

 .

આંખની સામે તારો ચહેરો,

થોડો આછો થોડો ઘેરો.

 .

કોઈ અદીઠી ડાળી ઉપર ગીતનાં ખીલ્યાં ફૂલ

તોય મને આ તારા વિના મારું આખું ઝાડ

ગમે છતાંયે ગમે નહીં

  તારાથી તો છૂટાં પડવું ક્ષણ પણ મને ગમે નહીં.

 .

હજી તો હમણાં છૂટાં પડ્યાંને લગની લાગી ક્યારે મળશું ?

કાંઈ કશુંયે બોલ્યા વિના એકમેકમાં ક્યારે ભળશું ?

હૈયામાં ને હોઠ ઉપર આ એક જ તારા નામ વિના

કદીય કોઈનું રમે નહીં,

તારાથી તો છૂટાં પડવું ક્ષણ પણ મને ગમે નહીં.

 .

( પન્ના નાયક )

લાવ,

ખભે ઝોળી ભેરવી નીકળી પડું ક્યાંક.

અંતહીન મેદાનોની મોકળાશ

આંખોમાં આંજી દઉં.

ગીચ જંગલોની ભૂલભુલામણીમાં

હરણના બચ્ચાની જેમ અટવાયા કરું.

નદીના ખળખળ પ્રવાહમાં

વહ્યા કરું માછલીના ચટાપટાળા રંગ પહેરી.

સૂર્યનાં કિરણ પીઠ પર બાંધી

છમછમ નાચું.

પક્ષી બની પહાડો પર ઊડતાં-ઊડતાં

આકાશને જરા અડીને

કલબલી ઊઠું.

વાદળોની આરપાર ઊતરીને

ભરી દઉં છાતીમાં તાજી હવા.

ખિસકોલી થઈ વૃક્ષો પર કર્યા કરું ચઢ-ઊતર…

પણ,

અહીં તો મકાનો

ને બારણાંઓ

ને સાંકળો

ને તાળાં.

બારીઓ તો ખરી

પણ પાછા સળિયા ને કાચ !

સામસામી દીવાલો પર પડછાયા ભીંસાય.

ઉપર ઝળૂંબતી છત-

માણસ ઊડે તો ક્યાં ?

ભોંય પર જડ્યા રે પથ્થર !

મૂળ ક્યાં પ્રસારે ?

બંધ બારીમાંથી મગતરું પણ જઈ ન શકે બહાર

શરીર બંધ

ને મન પણ બંધ.

બારીના કાચની ફાટમાંથી

ઝીણી-અમથી લહેરખી

કરે છે ટક ટક

ટકોરા…

લાવ,

ખભા પરની ઝોળીયે ફગાવીને

નાભિમાંથી છૂટતા શ્વાસની જેમ

નીકળી પડું ક્યાંક.

 .

( રીના ચિંતન મહેતા )

તું ફક્ત ના હાર જો કે જીત જો

યુદ્ધ કરવાનીયે એની રીત જો

 .

દુશ્મનો હથિયાર હેઠાં ફેંકશે

મ્યાનમાંથી કાઢશે તું સ્મિત જો

 .

હું ગઝલના ગામમાં રહેવા ગયો

યાદ આવ્યું તોય પાછું ગીત જો

 .

ભાગ અંદર આ પ્રસિદ્ધિની ક્ષણે

કોક બાંધે છે અહમની ભીંત જો

 .

કામ સહુ પૂરાં કરીને નીકળ્યા

યાદ આવ્યું રહી ગઈ લ્યાપ્રીત જો

 .

( મુકેશ જોષી )

શૈય્યા હો ભીષ્મસાત, ખીચોખીચ બાણ હો

ઢળતી હવાનો ઢાળ સહજ, સપ્રમાણ હો

 .

ડૂબે નજર તો કહ્હેક ડૂબે તળ-અતળ સુધી

કૂવાના સ્થિર જળમાં ખતરનાક તાણ હો

 .

કંડારું લાજવાબ ગઝલ-શેર મોજથી

વિચાર હો તો ખુદ-બ-ખુદ આરસપહાણ હો

 .

સામે મળેલ લહેરખીનું નામ-ઠામ શું ?

જાણું કશું ન હુંય ને એ પણ અજાણ હો

 .

કરવી પછી શું કામ ક્ષિતિજોની ખેવના !

આગળ જરી અનંતથી મારી પિછાણ હો

 .

( સુરેન્દ્ર કડિયા )