માંજવાનું હોય છે – તુરાબ ‘હમદમ’

જે થવાનું હોય છે એ તો થવાનું હોય છે

સંકેતમાં સમજી જવાનું હોય છે.

 .

આપણી દ્રષ્ટિની ખામી હોય છે

નામ કેવળ ઝાંઝવાનું હોય છે.

 .

અંજળ-પાણી આપણાં ખૂટી ગયાં

મોત તો કેવળ બહાનું હોય છે.

 .

સાફસૂથરું લાગશે જીવન પછી

મનને થોડું માંજવાનું હોય છે.

 .

ભેદ ઉપરથી નથી મળતો કદિ

તળિયે જઈને તાગવાનું હોય છે.

 .

દોડો, સફળતા હાથવેંતમાં હશે

જે તરફ આ રૂખ હવાનું હોય છે.

 .

‘હમદમ’ કવિતા જો કદિ રૂઠે જરા

રાત આખી જાગવાનું હોય છે.

 .

( તુરાબ ‘હમદમ’ )

બેઠો છું – ચિનુ મોદી

જળની વચ્ચે હરીફરીને બેઠો છું,

કાગળ છું ને હવા તરીને બેઠો છું.

 .

સપનાંઓ સરનામાં શોધી આવી પહોંચ્યાં,

મીંચી બન્ને આંખ, ડરીને બેઠો છું.

 .

સાત અશ્વ ! રણઝણતો રથ લઈ આવી પહોંચો,

હવે ખોળિયું ખાલી કરીને બેઠો છું.

 .

ધક્કો મારી ધુમ્મસને ખેસવશું ક્યાંથી ?

હું હાથ ઉપર બસ હાથ ધરીને બેઠો છું.

 ,

ખાલીખમ ‘ઈર્શાદ’ હતું મન મારું, તે-

તારાઓની સભા ભરીને બેઠો છું.

 ,

( ચિનુ મોદી )

જવું છે – ભગવતીકુમાર શર્મા

આ પાર જવું છે કે હજી પાર જવું છે,

નક્કી જ કરી લઈએ કે મઝધાર જવું છે.

 .

છે વીજકડાકા અને ઘનઘોર ઘટાઓ,

કિન્તુ જો જવું છે તો ધૂંવાધાર જવું છે.

 .

કુર્નિશ ન બજાવી કદી સજદોય ન કીધો,

ચાદરને લઈ સાથ કો દરબાર જવું છે.

 .

આકાશના સૂરજ તને નવ ગજના નમસ્કાર,

અંધારથી આવ્યો છું ને અંધાર જવું છે.

 .

રૂંધાય છે શ્વાસો અને ભીંસાય છે છાતી,

દરવાજો ઉઘાડો ને જરા બહાર જવું છે.

 .

બીજું તો કશું મારી ન મુઠ્ઠીમાં સમાશે,

સ્વપ્નાંઓના ટુકડા લઈ બે ચાર જવું છે.

 .

વહાલાને જો મળવું છે તો લઘરા નથી રહેવું,

નખશિખ લઈ ઝળહળ થતાં શણગાર જવું છે.

 .

( ભગવતીકુમાર શર્મા )

આજ – મુકેશ જોષી

બોલ બોલ ના કર

તારા અજવાળાને બોલવા દે યાર, આમ શબ્દોને છોલ છોલ ના કર

 

વાણીને મોકલી દે તીરથની જાતરાએ

સાધવાને સાચો સંવાદ

જાતરાથી વળતામાં નક્કી લઈ આવશે

મૌન સમો મીઠો પરસાદ

શબ્દોના બીન ભલે વાગે ચોપાસ છતાં નાગ જેમ ડોલ ડોલ ના કર

બોલ બોલ ના કર

 

 

અનહદના અર્થો મેં ઓળખવા માટે

તું છોડી દે સરહદના માપ

ભીતરી ખજાનાના દર્શન કરાવવાને

આંખોને અવસર તો આપ

અંતર તો અત્તરની બાટલી છે ભાઈ, તું આખો દિ ખોલ ખોલ ના કર

બોલ બોલ ના કર

 

( મુકેશ જોષી )

સૂઝ્યું નહીં – સુરેશ દલાલ

.

.

.

મોરલી ને મોરપીંચ્છને વાંકું પડ્યું

ને શ્યામને તે કંઈ કશું સૂઝ્યું નહીં

સૂરથી ઘવાયેલું રાધાનું હૈયું

મોરપીંચ્છના સ્પર્શે પણ રૂઝ્યું નહીં.

 .

યમુનાના વ્હેણમાં ખાલી ઘડાને

તરતો મૂકીને રાધા જોયા કરે.

વરસ્યા વિનાનાં શ્યામ શ્યામ વાદળાંઓ

આંસુ વિના પણ રોયા કરે.

રાસમાં રૂમઝૂમવું માંડી વાળ્યું

ને ગોપીએ કોઈને કાંઈ પૂછ્યું નહીં.

 .

કેવી આ રીસ કે વૃંદાવન કરમાયું :

ગોકુળિયા ગામની સૂની ગલી.

ઝાંઝરને કાઢીને રાધા તો એકલી

એકલી પોતાને મારગ ચલી.

પોતાનાં આંસુને પોતાના પાલવથી

રાધાએ કેમે કરી લૂછ્યું નહીં.

 .

( સુરેશ દલાલ )

તડકો – કૈલાસ અંતાણી

.

શિયાળાની સવારનો

આ કૂણો કૂણો તડકો

કેટકેટલા રંગો લઈ રેલાય

તડકો સોનેરી, રૂપેરી

તડકો નાચે ઝાંઝર પહેરી

તડકો અડકો દડકો રમતો –

શૈશવની શેરીમાં ભમતો

નાચે કૂદે ગાય.

તડકો રોજ સવારે

ફૂલો સાથે ગેલ કરે ને

પંપાળે છે પાન

કે તડકો ધીમે રહીને

રેલાતું પંખીને કંઠે ગાન

તડકો વહી ગયેલા

સમય તણો

સચવાઈ રહેલો થડકો

ગમતો અમને એવું ગમતો

શિયાળાની સવારનો આ….

 .

( કૈલાસ અંતાણી )

ગોરજટાણું-(૨) – ભગવતીકુમાર શર્મા

.

હરિ, તમારાં ચરણકમળ પર હું ઝાકળનું બિંદુ,

તમે કરો દ્રષ્ટિ તો બનું હું શરદ પૂનમનો ઈન્દુ.

 .

ક્યારે રાત પડે-ની મારે કરવી પડી પ્રતીક્ષા,

સૂર્ય ઊગે તે પહેલાં મેં પણ પૂરી કરી પરીક્ષા

ઝમ્યું કમળદળ પર હું-જાણે મોતી મઢેલો સિંધુ…

હરિ, તમારા…

 .

મુજથી ભીનાં કમળપુષ્પને મળ્યાં તમારાં ચરણ,

ધન્ય થયો અવતાર ને મારું પલળ્યું અંત:કરણ.

પળ બે પળનું આયખું મારું-જાણે ઊડ્યું પરિન્દુ !

હરિ, તમારા…

 .

( ભગવતીકુમાર શર્મા )

ગોરજટાણું – ભગવતીકુમાર શર્મા

હરિ, મન ઝંખે ગોરજટાણું;

ગાયોની ઘંટડીઓ સાથે મોકલશો ને આણું ? હરિ.

 .

સૂર્ય ઢળે તો થાય તમારા અસલ તેજની ઝાંખી;

જૂઠા ઝબકારા સામે મેં આંખ ઉઘાડી રાખી;

બળબળતી બપોરનું મારે શું લેવું ઉપરાણું ?

હરિ, મન ઝંખે ગોરજટાણું…

 .

શિંગડીઓના ઉજાસમાં રજકણને આછી ડમરી;

ખરીઓના ભણકારામાં હું તમને લઉં છું સમરી;

ઘરને ખૂણે ધૂંધવાય છે ધીમું છેલ્લું છાણું;

હરિ, મન ઝંખે ગોરજટાણું…

 .

( ભગવતીકુમાર શર્મા )

સાબદો રહેજે – નીતિન વડગામા

ઉગામે છે બધા પથ્થર, હવે તું સાબદો રહેજે.

મથે છે ડહોળવા અવસર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

ભલે મરજાદ એની જાળવે તું જિંદગી આખી,

છતાં અટકાવશે ઉંબર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

સજાવે છે સવારે રોજ તું જે ફૂલનો ગજરો,

થઈ જશે સાંજના ખંજર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

અહીં સઘળી દિશાઓમાં સ્વજનના સ્વાંગમાં આજે,

ઊછરતું જાય છે લશ્કર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

નરી આંખે નહીં દેખાય એ તલવાર કે ભાલા,

નહીં રોકી શકે બખ્તર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

ફરે છે મોજથી તું જિંદગીના ગાઢ જંગલમાં,

અચાનક ભેટશે અજગર, હવે તું સાબદો રહેજે.

.

હકીકતમાં અહીં ‘જે પોષતું તે મારતું’ અંતે,

મળે છે બહુ તને આદર, હવે તું સાબદો રહેજે.

 .

( નીતિન વડગામા )

હરિ, હું રટું – ભગવતીકુમાર શર્મા

હરિ, હું રટું તમારા શ્લોક

આજ લગી જે જાણ્યું સઘળું

અગડમ બગડમ ફોક ! – હરિ, હું…

 .

શબ્દ-સાધનાનો વરવો શો

મને ચઢ્યો’તો કેફ !

હ્સ્વ ઇ દીર્ઘ ઈ કાંઈ ન સમજું

અનુસ્વાર કે રેફ !

નામ તમારું ચઢ્યું અધર પે

પૂર્યા મંગલ ચોક ! – હરિ, હું…

 .

નામ રટણના દીવા ઝળહળ

ઉજાસ બત્રીસ કોઠે;

રહી કશી ના અવઢવ અબ તો

જે હૈયે તે હોઠે !

ઓચ્છવ આઠે પ્રહર મંત્રના

નહીં સંતાપ કે શોક ! – હરિ, હું…

 .

( ભગવતીકુમાર શર્મા )