.

રોજની અફવા વિશે મારે કશું કહેવું નથી,

કોઈ પણ ઘટના વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

હોય જો દ્રષ્ટિ રજે રજમાં ખુદા દેખાય છે,

નામ સરનામા વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

કોણ જાણે ક્યાં પૂરો થાતો હશે કોને ખબર,

કોઈ પણ રસ્તા વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

પોત મારું ક્યાં સુધી પ્રગટી શકે તેની ફીકર,

કોઈ બીજાના વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

દ્વાર ખુલ્લાં જો તમે રાખી શકો તો ઠીક છે,

બંધ દરવાજા વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

આપને જો ઠીક લાગે તો જ દેજો દાદ પણ,

આ કવિતા વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

.

આપણે ‘હમદમ’ હવે વિશ્વાસ કોનો રાખવો,

મારા પડછાયા વિશે મારે કશું કહેવું નથી.

 .

( તુરાબ હમદમ )

.

એક આંખમાં આવ્યું સપનું એક આંખમાં આંસુ,

કયું બારણું ખોલું હું તો કયું બારણું વાસું.

 .

લમણે હાથ ધરીને બેઠાં નદીયું, નાળાં, ઝરણાં,

ક્યારે એની ઊરે ઊભરે ભાવભીનું ચોમાસું ?

 .

નથી માગતો સૂરજ પૂરો માગું એક જ દીવો,

મારા મનના અંધારાનું બદલું થોડું પાસું.

 .

આંગળીઓને લાગ્યો કેવો ‘સમય જતા’નો લકવો,

નામ તમારું લખતાં લખતાં લખાઈ જાતું ત્રાંસુ,

 .

હાથ ધોઈને મારી પાછળ બિંબ પડ્યું છે મારું,

દર્પણની પછવાડે ઊભો તોય મને હું ભાસું.

 .

નદી નહિ તો વીરડો થઈને આવ અમારે દ્વારે,

નજર બની છે તારા માટે પિપાસુ પિપાસુ.

 .

( સુલતાન લોખંડવાલા )

.

નથી ક્યાંય ઝરમર નથી તો નથી

મને એ મયસ્સર નથી તો નથી

 .

ફક્ત કાંકરાની પ્રવર્તે છે આણ

   ભરેલું સરોવર નથી તો નથી

 .

હવે તીર-તલવાર હેઠા મૂકો

અહીં ઘાટ ખૈબર નથી તો નથી

 .

ખબર છે કે મ્હેકે છે તું માત્ર તું

બગીચામાં અત્તર નથી તો નથી

.

બધો પ્રેમ-ધિક્કાર આપ્યો તને

કશું મારી ભીતર નથી તો નથી

 .

અળસિયાની માફક જીવું છું હજી

સ્થિતિ એથી બદતર નથી તો નથી

.

અમસ્તું  જ માથું કપાવ્યું છે મેં

શહીદી બરાબર નથી તો નથી

                                           .

( એસ. એસ. રાહી )

.

રામ રસાયન સાચું,

અવર બધુંયે ઓસડ અમને સાવ લાગતું કાચું.

.

હાડ અને હૈયાની સાચી એ જ નાડી પારખતા,

નિદાનરૂપે જીવતરની પાટીમાં કશુંક લખતા,

 .

એ અક્ષરને અવાવરુ આંખોથી હું તો વાંચુ !

રામ રસાયન સાચું.

 .

થીજી ગયેલું લોહી આખરે એમ જ વહેતું થાતું,

મુરઝાયેલા મનનું પંખી જીવતું થઈ હરખાતું.

 .

જંગલને શું કરવું, હું તો એક ઝાડને યાચું,

રામ રસાયન સાચું.

 .

( નીતિન વડગામા )

.

.

પર્સમાંથી

ચાવી કાઢી

બારણું અનલોક કરી

ઘરમાં પ્રવેશવાની

સહજ પ્રક્રિયા…

કદાચ

એક દિવસ

ભરઉજાસમાંય

એવું બને

કે

એ જ ચાવી હોય
એ જ તાળું હોય

એ જ બારણું હોય

તોય

નકુચામાં ચાવી ન ફરે

ને

બારણું ન ખૂલે…?

 .

( પન્ના નાયક )

.

(૧)

ગુમનામ

.

એક દિવસ મારું નામ

મારાથી અલગ જઈને ઊભું રહ્યું

દુનિયાએ પૂછ્યું

‘આ બંનેમાં

તું કોણ છે ?’

મારા નામને જ

સાચું બતાવી

હું ખુદને નકારી ગયો

ત્યારથી

આ જગતમાં

હું એક અપરિચિત

ગુમનામ છું

.

.

(૨)

ગ્રામોફોન રેકર્ડ

 .

કોતરી કાઢેલી અનુભૂતિઓનો

ચક્રવ્યુહ છું

એટલે જ

પીનની અણીથી વાગું છું

વેચાઉં છું

જે ચાહે મને નચાવી લે

વગાડી લે

પણ

ગીત એક જ ગાઉં છું

એ જ

જે મારી છાતી પર કોતરેલું છે

.

(૩)

મારી છબી

 .

જ્યારે પણ જુઓ

મારી છબી

મારા પર

હસે છે

છેવટે તો

મારો જ એક પોઝ છે

મારા દરેક પોઝને એ

બરાબર ઓળખે છે

મારા અંતિમ પોઝ પર પણ

એ હસવાની

કારણ હું તો જતો રહીશ

એ રહી જવાની

 .

( વી. પી. સિંહ, અનુ. હિતેન આનંદપરા )

.

પોતપોતાની કહાણી હોય છે,

એક સરખું ક્યાંય પાણી હોય છે ?

 .

સાવ અમથું મન ઊડાઊડ ના કરે,

સ્વપ્નની ચકલી ભરાણી હોય છે.

.

વૃક્ષને મેં એમ કહેતાં સાંભળ્યાં

મૌન સૌથી શ્રેષ્ઠ વાણી હોય છે.

 .

મ્હેક ના પરખાય ઘરમાં ક્યાંય, પણ –

આંગણામાં રાતરાણી હોય છે !

.

છેતરાઈને હસે છે જાત પર,

સજ્જનોની એ કમાણી હોય છે.

 .

( હેમાંગ જોશી )

.

મેં એક દરિયાને

આંખોમાં સમાવી લીધો છે એટલે,

સતત રોમાંચ અનુભવે છે મારી આંખો;

પણ એમાં દરિયો છે કે તું,

એ હું નક્કી નથી કરી શકતો.

એ દરિયાના ફેનિલ-ફેનિલ મોજાં

મને સ્પર્શે છે, અને-

મારા રોમેરોમ ફૂટી નીકળે છે એ દરિયો.

એ સતત ઘૂઘવે છે મારી ભીતર,

પણ બહાર છવાયેલું રહે છે મૌન…!

હવે આ દરિયો લઈને આવું છું તારી પાસે,

અને એને ઢોળી દઈશ તારી ઉપર,

પછી, પછી તુંયે થઈ જઈશ દરિયામય;

અને હું ફરી એકવાર ખાલીખમ્મ…

અને ત્યારે,

મારી ભીતર હશે દરિયાનું મૌન;

અને તારામાં હશે એનો ઘૂઘવાટ….

 .

( દુર્ગેશ ઉપાધ્યાય )

.

ભીના ભીના ઊજવો અવસર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી,

બાંધો ઝીણાં ઝીણાં ઝાંઝર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

રડતાં રડતાં કોલાહલની રાવ હજીયે ક્યાં લગ કરશો ?

જીવનને સમજોને જંતર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

પાળ ન તૂટે એની લઈ સંભાળ જતન પણ કરતા રહેજો,

શ્વાસોનું સાચવજો સરવર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

કોઈ અજાણી આંખોના ખૂણે ઊગેલાં આંસુમાંયે,

દેખો આખેઆખો ઈશ્વર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

મનના કાગળમાં માંડેલા નાના મોટા – સાચા ખોટા,

હિસાબ કરજો સઘળા સરભર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

બહારના રંગો ને રાગોમાં તો બહુ અટવાયા બંધુ,

એક નજર પણ નાખો ભીતર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

સાવ સલામત રહેતું હોય તો આસ્થાનું ઓજાર ધરીને,

પ્હેરી લો માળાનું બખ્તર, જાગ્યા ત્યાંથી સવાર સમજી.

 .

( નીતિન વડગામા )

.

સંગોપી મનમાં મીરાંએ માધવની સુગંધ છે,

મરુથલના પવન સંગ એને ક્યાં કોઈ સંબંધ છે,

પાંદડીમાં પાંગરતી પ્રીત આઠે પ્હોર અકબંધ છે.

 .

આછેરા આંજ્યાં છે આંખોમાં શ્યામના ઘેન રે,

નિતનવા ફૂટ્યા છે કંઠમાં વાંસળીના વેણ રે,

શ્વાસેશ્વાસે વહ્યા જે નિશદિન એ નેહ નિર્બંધ છે,

પાંદડીમાં પાંગરતી પ્રીત આઠે પ્હોર અકબંધ છે.

 .

જીરવ્યા ઝુરાપાના ઝેર ધર્યા વેશ જોગનના,

ખીલવ્યા ખાલીપાના રણમાં પ્રદેશ વૃંદાવનના,

અંકાયા રોમેરોમ સ્મરણના વિજોગી અનુબંધ છે,

પાંદડીમાં પાંગરતી પ્રીત આઠે પ્હોર અકબંધ છે.

 .

( અવિનાશ પારેખ )